{"id":4881,"date":"2025-01-10T14:52:53","date_gmt":"2025-01-10T12:52:53","guid":{"rendered":"https:\/\/ukur.pl\/?p=4881"},"modified":"2026-01-20T11:15:46","modified_gmt":"2026-01-20T10:15:46","slug":"kiedy-kowr-moze-wystapic-z-powodztwem-o-stwierdzenie-niewaznosci-czynnosci-prawnej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/2025\/01\/10\/kiedy-kowr-moze-wystapic-z-powodztwem-o-stwierdzenie-niewaznosci-czynnosci-prawnej\/","title":{"rendered":"Kiedy KOWR mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 z pow\u00f3dztwem o stwierdzenie niewa\u017cno\u015bci czynno\u015bci prawnej?"},"content":{"rendered":"<h2><strong>UKUR przewiduje sankcje w zwi\u0105zku z brakiem realizacji obowi\u0105zk\u00f3w przez nabywc\u00f3w nieruchomo\u015bci rolnych. O jednej z takich sankcji pisali\u015bmy ostatnio <a href=\"http:\/\/Przymusowy wykup nieruchomo\u015bci rolnej przez KOWR - Prawie wszystko o Ustawie o Kszta\u0142towaniu Ustroju Rolnego\">tu<\/a><\/strong><strong>. Kolejn\u0105 z nich jest niewa\u017cno\u015b\u0107 czynno\u015bci prawnej. Kiedy mamy z ni\u0105 do czynienia?<\/strong><\/h2>\n<h4><strong><br \/>\n<\/strong><strong>Nabycie nieruchomo\u015bci rolnej<\/strong><\/h4>\n<p>Zakres poj\u0119cia &#8222;nabycie nieruchomo\u015bci rolnej&#8221; UKUR traktuje bardzo szeroko i obejmuje wszelkie przypadki zmian w\u0142asno\u015bciowych. Zgodnie z art. 9 ust. 1 UKUR, nabycie nieruchomo\u015bci rolnej dokonane na podstawie czynno\u015bci prawnej niezgodnie z przepisami ustawy jest niewa\u017cne. Dopisek \u201ena podstawie czynno\u015bci prawnej\u201d jest tu bardzo wa\u017cny, poniewa\u017c oznacza, \u017ce sankcja niewa\u017cno\u015bci nie dotyczy nabycia dokonanego na podstawie zdarze\u0144 prawnych, np. orzeczenia s\u0105du o w sprawie o zniesienie wsp\u00f3\u0142w\u0142asno\u015bci, dzia\u0142 spadku, przys\u0105dzeniu nieruchomo\u015bci w post\u0119powaniu egzekucyjnym.<\/p>\n<p>Ustawodawca wymienia przypadki nabycia dotkni\u0119te sankcj\u0105 niewa\u017cno\u015bci w razie niezgodno\u015bci z UKUR, czyli dotyczy nabycia:<\/p>\n<ul>\n<li>w\u0142asno\u015bci nieruchomo\u015bci rolnej,<\/li>\n<li>udzia\u0142u we wsp\u00f3\u0142w\u0142asno\u015bci nieruchomo\u015bci rolnej,<\/li>\n<li>u\u017cytkowania wieczystego,<\/li>\n<li>udzia\u0142u we wsp\u00f3\u0142u\u017cytkowaniu wieczystym takiej nieruchomo\u015bci oraz<\/li>\n<li>nabycie akcji i udzia\u0142\u00f3w w sp\u00f3\u0142ce handlowej, tj. sp\u00f3\u0142ce kapita\u0142owej i sp\u00f3\u0142ce dominuj\u0105cej w rozumieniu KSH.<\/li>\n<\/ul>\n<h4><strong>Niewa\u017cno\u015b\u0107 czynno\u015bci prawnej<\/strong><\/h4>\n<p>Nabycie dokonane na podstawie czynno\u015bci prawnej mo\u017ce by\u0107 w szczeg\u00f3lnych sytuacjach niewa\u017cne. Przyk\u0142adowe sytuacje niewa\u017cno\u015bci wskazuje sam ustawodawca i jest to:<\/p>\n<ul>\n<li>dokonanie czynno\u015bci prawnej bez zawiadomienia uprawnionego do prawa pierwokupu lub bez powiadomienia KOWR \u2013 w przypadkach:<br \/>\n&#8211; zmiany wsp\u00f3lnika lub przyst\u0105pienia nowego wsp\u00f3lnika do sp\u00f3\u0142ki osobowej w rozumieniu KSH, kt\u00f3ra jest w\u0142a\u015bcicielem lub u\u017cytkownikiem wieczystym nieruchomo\u015bci rolnej o powierzchni co najmniej 5 ha albo nieruchomo\u015bci rolnych o \u0142\u0105cznej powierzchni co najmniej 5 ha;<br \/>\n&#8211; podj\u0119cia przez sp\u00f3\u0142k\u0119 akcyjn\u0105, kt\u00f3ra jest w\u0142a\u015bcicielem lub u\u017cytkownikiem wieczystym nieruchomo\u015bci rolnej o powierzchni co najmniej 5 ha albo nieruchomo\u015bci rolnych o \u0142\u0105cznej powierzchni co najmniej 5 ha, uchwa\u0142y walnego zgromadzenia sp\u00f3\u0142ki w sprawie ubiegania si\u0119 o dopuszczenie akcji obj\u0119tych prospektem do obrotu na rynku regulowanym &#8211; w przypadku sp\u00f3\u0142ki, kt\u00f3rej akcje nie s\u0105 dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, a w przypadku emitenta z siedzib\u0105 poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej &#8211; uchwa\u0142\u0119 w\u0142a\u015bciwego organu stanowi\u0105cego tego emitenta;<br \/>\n&#8211; zawarcia umowy innej ni\u017c umowa sprzeda\u017cy, dokonania jednostronnej czynno\u015bci prawnej lub dokonania innej czynno\u015bci prawnej;<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>zbycie albo oddanie w posiadanie nieruchomo\u015bci przed up\u0142ywem 5 lat od dnia nabycia tej nieruchomo\u015bci bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR;<\/li>\n<li>nabycie nieruchomo\u015bci rolnej w oparciu o nieprawdziwe o\u015bwiadczenia albo fa\u0142szywe lub potwierdzaj\u0105ce nieprawd\u0119 dokumenty.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce s\u0105 to jedynie przyk\u0142adowe sytuacje, a zatem pod uwag\u0119 mog\u0105 by\u0107 brane r\u00f3wnie\u017c inne, niewymienione przez ustawodawc\u0119 w art. 9 ust. 1 UKUR.<\/p>\n<h4><strong>W\u0105tpliwo\u015bci<\/strong><\/h4>\n<p><a href=\"https:\/\/test.ukur.pl\/o-autorach\/\">dr hab. J. Bieluk<\/a> zauwa\u017ca, \u017ce sankcja niewa\u017cno\u015bci powinna odnosi\u0107 si\u0119 do nabycia nieruchomo\u015bci, jednak mimo to ustawodawca zdecydowa\u0142 si\u0119 wymieni\u0107 zupe\u0142nie inne zdarzenia. Przyk\u0142adowo, oddanie w posiadanie innym podmiotom nabytej nieruchomo\u015bci rolnej bez zgody Dyrektora Generalnego KOWR w okresie 5 lat od dnia nabycia <strong>nie jest zdarzeniem prowadz\u0105cym do nabycia nieruchomo\u015bci rolnej.<\/strong> Ci\u0119\u017cko stwierdzi\u0107, jakimi motywami kierowa\u0142 si\u0119 ustawodawca przy konstruowaniu art. 9 ust. 1 UKUR. Taka niejednoznaczno\u015b\u0107 mo\u017ce prowadzi\u0107 do znacznych trudno\u015bci w obrocie nieruchomo\u015bciami.<\/p>\n<h4><strong>Skutki niewa\u017cno\u015bci czynno\u015bci<\/strong><\/h4>\n<p>Sankcja niewa\u017cno\u015bci czynno\u015bci prawnej oznacza, \u017ce dana czynno\u015b\u0107 nie wywo\u0142uje zamierzonych skutk\u00f3w prawnych. Oznacza to, \u017ce strony zobowi\u0105zane s\u0105 do zwrotu \u015bwiadcze\u0144, dokonanych na podstawie niewa\u017cnej czynno\u015bci prawnej. Chodzi tutaj np. o zwrotne wydanie nieruchomo\u015bci rolnej oraz kwoty, kt\u00f3ra zosta\u0142a wp\u0142acona w ramach jej nabycia.<\/p>\n<p>Sytuacja nie jest jednak taka prosta, gdy dokonano ju\u017c zmiany w\u0142a\u015bciciela nieruchomo\u015bci w ksi\u0119dze wieczystej. W takiej sytuacji nale\u017cy przeprowadzi\u0107 post\u0119powanie o stwierdzenie niewa\u017cno\u015bci czynno\u015bci prawnej. Uprawnionym do wyst\u0105pienia z takim pow\u00f3dztwem jest:<\/p>\n<ul>\n<li>ka\u017cdy, kto ma w tym interes prawny,<\/li>\n<li>KOWR<\/li>\n<\/ul>\n<p>Po uzyskaniu orzeczenia o stwierdzeniu niewa\u017cno\u015bci czynno\u015bci prawnej, s\u0105d wieczystoksi\u0119gowy mo\u017ce dokona\u0107 zmiany wpisu w ksi\u0119dze wieczystej (zmiany w\u0142a\u015bciciela nieruchomo\u015bci rolnej). Ewentualnie mo\u017cna tak\u017ce przeprowadzi\u0107 post\u0119powanie o uzgodnienie tre\u015bci ksi\u0119gi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, w trybie art. 10 ustawy o ksi\u0119gach wieczystych i hipotece.<\/p>\n<h4><strong>Podsumowanie<\/strong><\/h4>\n<p>Niew\u0142a\u015bciwa konstrukcja art. 9 ust. 1 UKUR mo\u017ce sprawia\u0107 znaczne trudno\u015bci interpretacyjne i prowadzi\u0107 do wielu problem\u00f3w zwi\u0105zanych z obrotem nieruchomo\u015bciami. Przepis ten powinien zosta\u0107 zatem jak najszybciej zmieniony. Na to si\u0119 jednak szybko nie zanosi.<\/p>\n<p><em>\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/em><\/p>\n<p><em>Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kszta\u0142towaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 423);<\/em><\/p>\n<p><em style=\"font-size: 19px;\">J. Bieluk, Ustawa o kszta\u0142towaniu ustroju rolnego. Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2024, art. 9;<\/em><\/p>\n<p><em style=\"font-size: 19px;\">T. Czech, Kszta\u0142towanie ustroju rolnego. Komentarz. Wyd. III, Warszawa 2024, art. 9.<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>UKUR przewiduje sankcje w zwi\u0105zku z brakiem realizacji obowi\u0105zk\u00f3w przez nabywc\u00f3w nieruchomo\u015bci rolnych. O jednej z takich sankcji pisali\u015bmy ostatnio tu. Kolejn\u0105 z nich jest niewa\u017cno\u015b\u0107 czynno\u015bci prawnej. Kiedy mamy z ni\u0105 do czynienia? Nabycie nieruchomo\u015bci rolnej Zakres poj\u0119cia &#8222;nabycie nieruchomo\u015bci rolnej&#8221; UKUR traktuje bardzo szeroko i obejmuje wszelkie przypadki zmian w\u0142asno\u015bciowych. Zgodnie z art. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[12,19],"tags":[],"class_list":["post-4881","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-opinie","category-ukur"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4881","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4881"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4881\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5229,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4881\/revisions\/5229"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4881"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4881"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4881"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}