{"id":4934,"date":"2025-05-29T13:39:45","date_gmt":"2025-05-29T11:39:45","guid":{"rendered":"https:\/\/ukur.pl\/?p=4934"},"modified":"2026-01-20T10:06:35","modified_gmt":"2026-01-20T09:06:35","slug":"zgoda-na-zbycie-nieruchomosci-rolnej-stan-zdrowia-przekonal-wsa-kowr-u-nie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/2025\/05\/29\/zgoda-na-zbycie-nieruchomosci-rolnej-stan-zdrowia-przekonal-wsa-kowr-u-nie\/","title":{"rendered":"Zgoda na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej \u2013 stan zdrowia przekona\u0142 WSA, KOWR-u nie"},"content":{"rendered":"<h2>Uzyskanie zgody DG KOWR na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem 5 lat jest uzale\u017cnione od wykazania wa\u017cnego interesu nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej lub interesu publicznego. Sytuacja zdrowotna jest cz\u0119stym argumentem powo\u0142ywanym we wnioskach sk\u0142adanych do KOWR. Organ bardzo drobiazgowo weryfikuje stan zdrowia w\u0142a\u015bciciela gruntu, wymaga przedstawienia dowod\u00f3w potwierdzaj\u0105cych pogorszenie stanu zdrowia ju\u017c po nabyciu gruntu. Bardzo rygorystycznie i formalnie ocenia przedstawione dowody.<\/h2>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4>Stanowisko KOWR i ministerstwa<\/h4>\n<p>W sprawie rozpatrywanej przez WSA w Warszawie, oba organy, czyli DG KOWR, a nast\u0119pnie w drugiej instancji Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, uzna\u0142y, \u017ce przedstawione przez w\u0142a\u015bciciela argumenty o z\u0142ym stanie zdrowia by\u0142y niewystarczaj\u0105ce do udzielenia zgody na zbycie nieruchomo\u015bci. Uzna\u0142, \u017ce w\u0142a\u015bciciel ju\u017c przed nabyciem gruntu chorowa\u0142, cierpia\u0142 na d\u0142ugotrwa\u0142\u0105 chorob\u0119 wymagaj\u0105ca sta\u0142ego d\u0142ugookresowego leczenia, dlatego zdaniem organu nie wyst\u0119puje wa\u017cny interes nabywcy gruntu.<\/p>\n<h4>Stanowisko s\u0105du<\/h4>\n<p>S\u0105d za to uzna\u0142 skarg\u0119 wnioskodawcy za zasadn\u0105. Udzieli\u0142 przy tym organom wytycznych, jak maj\u0105 przeprowadzi\u0107 post\u0119powanie: \u201eW ponownie przeprowadzonym post\u0119powaniu organ uwzgl\u0119dni wyra\u017con\u0105 przez s\u0105d ocen\u0119 prawn\u0105 i przeprowadzi post\u0119powanie wyja\u015bniaj\u0105ce powalaj\u0105ce ustali\u0107 okoliczno\u015bci istotne dla rozstrzygni\u0119cia sprawy, a przede wszystkim oceni ca\u0142o\u015bciowo (a nie wybi\u00f3rczo) argumentacj\u0119 przedstawion\u0105 przez Skar\u017c\u0105cego. Organ zobowi\u0105zany b\u0119dzie zatem do poddania wyczerpuj\u0105cej analizie, ka\u017cdego czynnika ustalonego stanu faktycznego, a nie jedynie tych kt\u00f3re przemawiaj\u0105 za zasadno\u015bci\u0105 negatywnego rozpatrzenia wniosku Skar\u017c\u0105cego.\u201d S\u0105d uzna\u0142, wi\u0119c \u017ce organy powinny wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 ca\u0142o\u015b\u0107 materia\u0142u dowodowego i kontekst \u017cyciowy strony.<\/p>\n<p>Wyrok pokazuje, \u017ce warto walczy\u0107 z negatywn\u0105 decyzj\u0105 DG KOWR w sprawie o wyra\u017cenie zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem 5 lat od nabycia. Co prawda, dopiero na etapie post\u0119powania s\u0105dowoadministracyjnego, ale skar\u017c\u0105cy uzyska\u0142 korzystne dla siebie stanowisko. WSA przedstawia bardziej przychyln\u0105 w\u0142a\u015bcicielom grunt\u00f3w rolnych wyk\u0142adni\u0119 poj\u0119cia wyst\u0105pienia wa\u017cnego interesu nabywcy gruntu rolnego. Nakazuje ocen\u0119 indywidualnego przypadku danego w\u0142a\u015bciciela i ocen\u0119 przyczyny potrzeby zbycia gruntu przed up\u0142ywem 5 lat w kontek\u015bcie sytuacji \u017cyciowej konkretnej osoby.<\/p>\n<p>Pe\u0142n\u0105 tre\u015b\u0107 orzeczenia przytaczamy poni\u017cej.<\/p>\n<h5><strong>Wyrok Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 pa\u017adziernika 2023 r., sygn. akt IV SA\/Wa 1682\/23, orzeczenia.nsa.gov.pl<\/strong><\/h5>\n<p>S\u0119dziowie<\/p>\n<p>Anna S\u0119kowska \/sprawozdawca\/<\/p>\n<p>Joanna Borkowska \/przewodnicz\u0105cy\/<\/p>\n<p>Monika Barszcz<\/p>\n<p><strong>Sentencja<\/strong><\/p>\n<p>Wojew\u00f3dzki S\u0105d Administracyjny w Warszawie w sk\u0142adzie nast\u0119puj\u0105cym: Przewodnicz\u0105cy s\u0119dzia WSA Joanna Borkowska, S\u0119dziowie s\u0119dzia WSA Monika Barszcz, s\u0119dzia WSA Anna S\u0119kowska (spr.), Protokolant st. ref. Natalia Berkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 pa\u017adziernika 2023 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzj\u0119 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 lipca 2023 r. nr DNI.sp.616.32.2022 w przedmiocie odmowy wyra\u017cenia zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej uchyla zaskar\u017con\u0105 decyzj\u0119 oraz utrzyman\u0105 ni\u0105 w mocy decyzj\u0119 Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa z dnia [&#8230;] wrze\u015bnia 2022 r. nr [&#8230;].<\/p>\n<p><strong>Uzasadnienie<\/strong><\/p>\n<p>Zaskar\u017con\u0105 do Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Warszawie decyzj\u0105 z 3 lipca 2023 r. znak DNI.sp.616.32.2022 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzyma\u0142 w mocy decyzj\u0119 Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa z dnia [&#8230;] wrze\u015bnia 2022 r. nr [&#8230;] orzekaj\u0105cej o odmowie wyra\u017cenia zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przez up\u0142ywem 5 lat od dnia ich nabycia.<\/p>\n<p><strong>Stan sprawy przedstawia si\u0119 nast\u0119puj\u0105co:<\/strong><\/p>\n<p>W dniu 14 stycznia 2022 r. do Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa, wp\u0142yn\u0105\u0142 wniosek R. M., o wyra\u017cenie przez Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa, na podstawie art. 2b ust. 3 u.k.u.r., zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnych przed up\u0142ywem okresu 5 lat od dnia ich nabycia Przeznaczone do zbycia by\u0142y dzia\u0142ki ewidencyjne nr:<\/p>\n<p>[&#8230;], [&#8230;], [&#8230;], [&#8230;] i [&#8230;] \u2013 po\u0142o\u017cone w obr\u0119bie [&#8230;], gminie [&#8230;] obszarze wiejskim, powiecie [&#8230;], wojew\u00f3dztwie [&#8230;], obj\u0119tej ksi\u0119g\u0105 wieczyst\u0105 o nr [&#8230;],<\/p>\n<p>[&#8230;] \u2013 po\u0142o\u017cona w obr\u0119bie [&#8230;], gminie [&#8230;] obszarze wiejskim, powiecie [&#8230;], wojew\u00f3dztwie [&#8230;], obj\u0119tej ksi\u0119g\u0105 wieczyst\u0105 o nr [&#8230;],<\/p>\n<p>[&#8230;], [&#8230;] \u2013 po\u0142o\u017cone w obr\u0119bie [&#8230;], gminie [&#8230;] obszarze wiejskim, powiecie [&#8230;], wojew\u00f3dztwie [&#8230;], obj\u0119tej ksi\u0119g\u0105 wieczyst\u0105 o nr [&#8230;],<\/p>\n<p>[&#8230;] \u2013 po\u0142o\u017cona w obr\u0119bie [&#8230;], gmina [&#8230;], powiat [&#8230;], wojew\u00f3dztwo [&#8230;], obj\u0119tej ksi\u0119g\u0105 wieczyst\u0105 o nr [&#8230;],<\/p>\n<p>[&#8230;],[&#8230;], [&#8230;] i [&#8230;] \u2013 po\u0142o\u017cone w obr\u0119bie [&#8230;], gmina [&#8230;], powiat [&#8230;], wojew\u00f3dztwo [&#8230;], obj\u0119tej ksi\u0119g\u0105 wieczyst\u0105 o nr [&#8230;].<\/p>\n<p>Dyrektor Generalny Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa decyzj\u0105 z [&#8230;] wrze\u015bnia 2022 r. Nr [&#8230;] orzek\u0142 o odmowie wyra\u017cenia zgody na zbycie ww. nieruchomo\u015bci przed up\u0142ywem 5 lat od ich nabycia.<\/p>\n<p>W uzasadnieniu organ wyja\u015bni\u0142, \u017ce wnioskodawca zainteresowany wcze\u015bniejszym zbyciem nieruchomo\u015bci rolnej powinien precyzyjnie i wyczerpuj\u0105co wskaza\u0107 okoliczno\u015bci, kt\u00f3re w jego ocenie mog\u0105 stanowi\u0107 przes\u0142ank\u0119 wyra\u017cenia zgody na takie zbycie. Zgodnie bowiem z art. 2b ust. 3 ustawy o kszta\u0142towaniu ustroju rolnego &#8211; Dyrektor Generalny Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa &#8211; na wniosek nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej, wyra\u017ca zgod\u0119, w drodze decyzji administracyjnej, na dokonanie czynno\u015bci, o kt\u00f3rych mowa w ust. 2, przed up\u0142ywem okresu 5 lat od dnia przeniesienia w\u0142asno\u015bci tej nieruchomo\u015bci, w przypadkach uzasadnionych wa\u017cnym interesem nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej lub interesem publicznym. Rozpoznanie wniosku o wyra\u017cenie opisanej wy\u017cej zgody wi\u0105za\u0142o si\u0119 z ustaleniem przez organ istnienia wa\u017cnego interesu nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej. Zdaniem organu w szczeg\u00f3lno\u015bci wa\u017cnym interesem nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej mog\u0105 by\u0107 konkretne przyczyny losowe, niezale\u017cne od nabywcy. Co do zasady zatem nabywca nie powinien si\u0119 powo\u0142ywa\u0107 na okoliczno\u015bci, kt\u00f3re istnia\u0142y w dacie nabywania nieruchomo\u015bci rolnej, ale takie kt\u00f3re zasz\u0142y ju\u017c po jej nabyciu oraz na takie okoliczno\u015bci, kt\u00f3rych istnienia zasadniczo nie przewidywa\u0142 lub nie m\u00f3g\u0142 przewidzie\u0107 w momencie tego nabycia. W opinii Organu wnioskodawca nie przedstawi\u0142 wystarczaj\u0105cych okoliczno\u015bci, kt\u00f3re mog\u0142yby przemawia\u0107 za wyst\u0105pieniem w przedmiotowej sprawie przes\u0142anki &#8222;wa\u017cnego interesu nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej&#8221;.<\/p>\n<p>\u017b\u0105danie wnioskodawcy \u2013 zdaniem Organu \u2013 nie mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c uwzgl\u0119dnione w ramach drugiej przes\u0142anki mog\u0105cej przemawia\u0107 za wyra\u017ceniem zgody na wcze\u015bniejsze zbycie lub oddanie w posiadanie nieruchomo\u015bci, a mianowicie w ramach przes\u0142anki interesu publicznego, przez kt\u00f3r\u0105 to przes\u0142ank\u0119 nale\u017ca\u0142oby przede wszystkim rozumie\u0107 okoliczno\u015bci, kt\u00f3re mog\u0142yby zosta\u0107 uznane za korzystne dla spo\u0142eczno\u015bci, w tym spo\u0142eczno\u015bci lokalnej.<\/p>\n<ol>\n<li>M. z zachowaniem ustawowego terminu wni\u00f3s\u0142 odwo\u0142anie od decyzji Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzj\u0105 z 3 lipca 2023 r. Nr DNI.sp.616.32.2022 utrzyma\u0142 w mocy decyzj\u0119 Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa nr [&#8230;] z [&#8230;] wrze\u015bnia 2022 r.<\/p>\n<p>W uzasadnieniu Minister wyja\u015bni\u0142, \u017ce poj\u0119cie &#8222;wa\u017cnego interesu nabywcy&#8221; nie zosta\u0142o zdefiniowane przez ustawodawc\u0119. Z uwagi na to, \u017ce jest to poj\u0119cie nieostre, jego zdefiniowanie na og\u00f3\u0142 zale\u017cne jest od okoliczno\u015bci faktycznych konkretnej sprawy. Interes nabywcy musi by\u0107 na tyle obiektywnie istotny (wa\u017cny), aby mo\u017cna by\u0142o przyj\u0105\u0107, \u017ce jego pomini\u0119cie b\u0119dzie powodowa\u0142o dla nabywcy wyra\u017anie dostrzegalne, negatywne skutki. Instytucja wyra\u017cenia zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej ma charakter wyj\u0105tkowy. Zasad\u0105 jest bowiem prowadzenie gospodarstwa rolnego, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wesz\u0142a nabyta nieruchomo\u015b\u0107 rolna, przez okres co najmniej 5 lat od dnia jej nabycia. Z tego powodu, uzasadnieniem wyra\u017cenia zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej b\u0119dzie wyst\u0105pienie r\u00f3wnie\u017c okoliczno\u015bci wyj\u0105tkowych (nadzwyczajnych), czy inna sytuacja losowa, kt\u00f3ra uniemo\u017cliwia lub utrudnia prowadzenie gospodarstwa rolnego.<\/p>\n<p>Minister zwa\u017cy\u0142, \u017ce w uzasadnieniu wniosku R. M. powo\u0142uje si\u0119 na sw\u00f3j stan zdrowia, kt\u00f3ry uleg\u0142 pogorszeniu po nabyciu w 2020 r. badanej nieruchomo\u015bci. Na dow\u00f3d tego, za\u0142\u0105czy\u0142 2 za\u015bwiadczenia lekarskie i dokument z konsultacji [&#8230;] z [&#8230;].09.2020 r. Za\u015bwiadczenie lekarskie z [&#8230;].02.2022 r. wystawione przez lekarza-[&#8230;], w rozpoznaniu stwierdza potrzeb\u0119 dalszej diagnostyki i leczenia [&#8230;]. Z kolei za\u015bwiadczenie lekarza-[&#8230;], stwierdza pogorszenie stanu zdrowia od [&#8230;].8.2020 r. oraz niezdolno\u015b\u0107 do ci\u0119\u017ckiej pracy fizycznej. Z dokumentu z konsultacji medycznych, wynika, \u017ce pacjent by\u0142 leczony d\u0142ugookresowo (od 20 lat) w zwi\u0105zku z [&#8230;].<\/p>\n<p>Oceniaj\u0105c te dokumenty, organ odwo\u0142awczy zauwa\u017cy\u0142, \u017ce problemy zdrowotne wyst\u0105pi\u0142y u wnioskodawcy jeszcze przed nabyciem nieruchomo\u015bci. Ich przyczyn\u0105 by\u0142a d\u0142ugotrwa\u0142a choroba wymagaj\u0105ca sta\u0142ego d\u0142ugookresowego leczenia. Stwierdzona zosta\u0142a niezdolno\u015b\u0107 do pracy fizycznej \u2013 jednak wnioskodawca nie przedstawi\u0142 na potwierdzenie tego orzeczenia (organu rentowego b\u0105d\u017a powiatowego zespo\u0142u do spraw orzeczenia o niepe\u0142nosprawno\u015bci), a jedynie za\u015bwiadczenie. Wnioskodawca by\u0142 leczony [&#8230;] jednak za\u015bwiadczenie o niezdolno\u015bci do pracy wyda\u0142 [&#8230;]. Po pogorszeniu si\u0119 jego stanu zdrowia, tj. pocz\u0105wszy od wrze\u015bnia 2020 r., skar\u017c\u0105cy naby\u0142 jeszcze 15 innych nieruchomo\u015bci rolnych.<\/p>\n<p>Nale\u017cy tak\u017ce zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119, \u017ce w toku post\u0119powania wnioskodawca nie podnosi\u0142, w celu wykazania wa\u017cnego interesu zbywcy, pogorszenia si\u0119 jego sytuacji materialnej (finansowej) i w aktach sprawy brak jest dowod\u00f3w na t\u0119 okoliczno\u015b\u0107.<\/p>\n<p>Nie mo\u017cna wi\u0119c zdaniem Ministra uzna\u0107, \u017ce po nabyciu nieruchomo\u015bci obj\u0119tych wnioskiem, wyst\u0105pi\u0142a wyj\u0105tkowa (nadzwyczajna), sytuacja losowa, kt\u00f3ra uniemo\u017cliwia lub utrudnia prowadzenie gospodarstwa rolnego.<\/p>\n<p>Dalej Minister wyja\u015bni\u0142, \u017ce &#8222;interes publiczny&#8221; to istotne okoliczno\u015bci uzasadniaj\u0105ce zbycie, kt\u00f3re le\u017c\u0105 po stronie pa\u0144stwa, spo\u0142ecze\u0144stwa, czy organ\u00f3w pa\u0144stwowych. Poj\u0119cie to powinno by\u0107 oceniane z uwzgl\u0119dnieniem warto\u015bci wsp\u00f3lnych dla ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa, takich jak sprawiedliwo\u015b\u0107, bezpiecze\u0144stwo, zaufanie do organ\u00f3w pa\u0144stwa. Organ uzna\u0142, \u017ce argument\u00f3w R. M. nie mo\u017cna podzieli\u0107 tak\u017ce w tej kwestii. Utrzymuje on, \u017ce nieuznanie wyst\u0105pienia tej przes\u0142anki skutkowa\u0142oby tym, \u017ce na gruntach tych nie by\u0142aby prowadzona dzia\u0142alno\u015b\u0107 rolnicza. Nie \u015bwiadczy to jednak zdaniem Ministra o wyst\u0119powaniu interesu publicznego uzasadniaj\u0105cego zbycie nieruchomo\u015bci, ale o zamiarze braku realizacji obowi\u0105zku z art. 2b ust. 1 u.k.u.r. (co mo\u017ce wi\u0105za\u0107 si\u0119 z sankcj\u0105 okre\u015blon\u0105 w art. 9 u.k.u.r.).<\/p>\n<p>Skarg\u0119 na decyzj\u0119 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wni\u00f3s\u0142 R. M., wnosz\u0105c o uchylenie w ca\u0142o\u015bci zaskar\u017conej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi i poprzedzaj\u0105cej j\u0105 decyzji Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa. Zdaniem wnosz\u0105cego skarg\u0119 do s\u0105du, oba orzekaj\u0105ce w sprawie organy, naruszy\u0142y w spos\u00f3b ra\u017c\u0105cy przepisy prawa, poprzez przekroczenie granic, dopuszczalnego przez normy prawne, uznania administracyjnego, w szczeg\u00f3lno\u015bci przepis art. 2b ust. 3 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kszta\u0142towaniu ustroju rolnego.<\/p>\n<p>Skar\u017c\u0105cy wyja\u015bni\u0142, \u017ce podstaw\u0105 prawn\u0105 orzekania jest norma uznaniowa Dyrektor Generalny Krajowego O\u015brodka, na wniosek nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej, wyra\u017ca zgod\u0119, w drodze decyzji administracyjnej, na dokonanie czynno\u015bci, o kt\u00f3rych mowa w ust. 2, przed up\u0142ywem okresu 5 lat od dnia przeniesienia w\u0142asno\u015bci tej nieruchomo\u015bci, w przypadkach uzasadnionych wa\u017cnym interesem nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej lub interesem publicznym. W przedmiotowej sprawie, organ rozstrzygaj\u0105cy przekroczy\u0142 granice uznania administracyjnego i wr\u0119cz zastosowa\u0142 swobodne uznanie, co w demokratycznym pa\u0144stwie prawnym jest niedopuszczalne. Organ ograniczy\u0142 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do zbadania pierwszej przes\u0142anki, tj. czy wnioskodawca wykaza\u0142 istnienie, obiektywne, jego interesu prawnego zindywidualizowanego. Natomiast o drugiej przes\u0142ance Dyrektor Generalny wr\u0119cz &#8222;zapomina&#8221;, nie licz\u0105c jednego zdania. W sytuacji, gdy oba interesy: indywidualny interes strony post\u0119powania i interes publiczny s\u0105 kategoriami obiektywnymi, chronionymi prawem, stanowi\u0105 samodzielne podstawy orzekania i co najbardziej istotne \u2013 nie s\u0105 kategoriami wzajemnie si\u0119 wykluczaj\u0105cymi, sprzecznymi wzgl\u0119dem siebie, \u015bwiadome pomini\u0119cie kt\u00f3rego\u015b z tych element\u00f3w jest wprost sprzeczne z prawem.<\/p>\n<p>Skar\u017c\u0105cy twierdzi wreszcie, \u017ce wyja\u015bnienia sk\u0142adane przez niego w toku post\u0119powania wyja\u015bniaj\u0105cego, dotycz\u0105ce jego stanu zdrowia, wyczerpuj\u0105 przes\u0142ank\u0119 pozytywn\u0105 w rozumieniu poj\u0119cia &#8222;wa\u017cny interes nabywcy&#8221; a ocena Organu, dotycz\u0105ca tej okoliczno\u015bci faktycznej, ma charakter swobodny a wi\u0119c w konsekwencji narusza tre\u015b\u0107 normy prawnej, nawet skonstruowanej jako norma uznaniowa.<\/p>\n<p>Skar\u017c\u0105cy stawia pytanie, czy je\u017celi skar\u017c\u0105cy, ze wzgl\u0119du na stan swojego zdrowia, kt\u00f3ry utrudnia lub wr\u0119cz uniemo\u017cliwia mu w\u0142a\u015bciwe prowadzenie gospodarstwa rolnego, chce sprzeda\u0107 swoj\u0105 nieruchomo\u015b\u0107 roln\u0105, nabywcy na zasadach i w re\u017cimie prawnym okre\u015blonym w ustawie o kszta\u0142towaniu ustroju rolnego i kt\u00f3ry to nabywca b\u0119dzie zobowi\u0105zany do realizacji obowi\u0105zku wskazanego w art. 2b ust. 1, a zatem prowadzenie gospodarstwa rolnego b\u0119dzie kontynuowane a Organ nie wyra\u017caj\u0105c zgody na obr\u00f3t jednocze\u015bnie aprobuje stan w kt\u00f3rym dzia\u0142alno\u015b\u0107 rolna b\u0119dzie iluzoryczna lub wr\u0119cz fikcyjna, to czy taki stan jest w interesie publicznym i jak si\u0119 to ma do zasadniczego celu ustawy? Skar\u017c\u0105cy twierdzi wi\u0119c, \u017ce je\u017celi nawet Organ swobodnie i bezzasadnie oceni\u0142 stan jego zdrowia i jego konsekwencje dla prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci rolniczej, to w imi\u0119 dobrze i w\u0142a\u015bciwie poj\u0119tego interesu publicznego zgoda na obr\u00f3t jest logiczn\u0105 i prawnie uzasadniona konsekwencj\u0105.<\/p>\n<p>W odpowiedzi na skarg\u0119 Minister wni\u00f3s\u0142 o jej oddalenie.<\/p>\n<p>Wojew\u00f3dzki S\u0105d Administracyjny zwa\u017cy\u0142 co nast\u0119puje:<\/p>\n<p>Zgodnie z art. 1 \u00a7 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. &#8211; Prawo o ustroju s\u0105d\u00f3w administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zwi\u0105zku z art. 3 \u00a7 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o post\u0119powaniu przed s\u0105dami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2023 r., poz. 1634; dalej: &#8222;p.p.s.a.&#8221;), s\u0105dy administracyjne sprawuj\u0105 wymiar sprawiedliwo\u015bci przez kontrol\u0119 dzia\u0142alno\u015bci administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod wzgl\u0119dem zgodno\u015bci z prawem, je\u017celi ustawy nie stanowi\u0105 inaczej. W ramach tak rozumianej kontroli s\u0105d administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej ko\u0144cowego za\u0142atwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskar\u017conego aktu nie naruszono regu\u0142 post\u0119powania administracyjnego i czy prawid\u0142owo zastosowano normy prawa materialnego. Uchylenie zaskar\u017conego aktu w ca\u0142o\u015bci albo w cz\u0119\u015bci nast\u0119puje w przypadku stwierdzenia przez s\u0105d naruszenia przepis\u00f3w prawa materialnego, je\u017celi mia\u0142o ono wp\u0142yw na wynik sprawy, lub naruszenia przepis\u00f3w prawa procesowego, je\u017celi mog\u0142o ono mie\u0107 istotny wp\u0142yw na wynik sprawy, a tak\u017ce stanowi podstaw\u0119 do wznowienia post\u0119powania (art. 145 \u00a7 1 pkt p p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzgl\u0119dnienia skargi, s\u0105d skarg\u0119 oddala (art. 151 p.p.s.a.). Na mocy art. 134 \u00a7 1 p.p.s.a., s\u0105d rozstrzyga w granicach danej sprawy nie b\u0119d\u0105c jednak zwi\u0105zany zarzutami i wnioskami skargi oraz powo\u0142an\u0105 podstaw\u0105 prawn\u0105.<\/p>\n<p>Skarg\u0119 nale\u017ca\u0142o uwzgl\u0119dni\u0107, poniewa\u017c decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 lipca 2023 r. oraz poprzedzaj\u0105ca j\u0105 decyzja Dyrektora Generalnego Krajowego O\u015brodka Wsparcia Rolnictwa z dnia [&#8230;] wrze\u015bnia 2022 r. nr [&#8230;], naruszaj\u0105 przepisy prawa procesowego w stopniu, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 mie\u0107 istotny wp\u0142yw na wynik sprawy.<\/p>\n<p>W post\u0119powaniu administracyjnym, zgodnie z art. 7 k.p.a., obowi\u0105zuje zasada prawdy obiektywnej, obliguj\u0105ca organ do dok\u0142adnego wyja\u015bnienia okoliczno\u015bci stanu faktycznego. Wyrazem tej zasady s\u0105 wynikaj\u0105ce z tre\u015bci art. 77, art. 80 i art. 107 \u00a7 3 k.p.a. obowi\u0105zki na\u0142o\u017cone na organ, a zatem zgromadzenie wyczerpuj\u0105cego materia\u0142u dowodowego i jego obiektywna, wszechstronna ocena, obejmuj\u0105ca rozpatrzenie ca\u0142ego materia\u0142u dowodowego, a nast\u0119pnie rzetelne uzasadnienie m.in. dokonanej oceny dowod\u00f3w i stanowiska organu. W ocenie s\u0105du zar\u00f3wno organ odwo\u0142awczy, jak i organ I instancji, rozpatruj\u0105c przedmiotow\u0105 spraw\u0119 naruszy\u0142y powy\u017csze zasady, co mog\u0142o mie\u0107 istotny wp\u0142yw na wynik sprawy.<\/p>\n<p>Podstaw\u0119 materialnoprawn\u0105 zaskar\u017conej decyzji stanowi\u0142y przepisy ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kszta\u0142towaniu ustroju rolnego (t.j. Dz. U. 2022 r., poz. 461 ze zm., dalej &#8222;u.k.u.r.&#8221;). Zgodnie z brzmieniem art. 2b ust 1-3a tej ustawy nabywca nieruchomo\u015bci rolnej jest obowi\u0105zany prowadzi\u0107 gospodarstwo rolne, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wesz\u0142a nabyta nieruchomo\u015b\u0107 rolna, przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia przez niego tej nieruchomo\u015bci, a w przypadku osoby fizycznej prowadzi\u0107 to gospodarstwo osobi\u015bcie (ust. 1). W okresie, o kt\u00f3rym mowa w ust. 1, nabyta nieruchomo\u015b\u0107 nie mo\u017ce by\u0107 zbyta ani oddana w posiadanie innym podmiotom (ust. 2). Dyrektor Generalny Krajowego O\u015brodka, na wniosek nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej, wyra\u017ca zgod\u0119, w drodze decyzji administracyjnej, na dokonanie czynno\u015bci, o kt\u00f3rych mowa w ust. 2, przed up\u0142ywem okresu 5 lat od dnia przeniesienia w\u0142asno\u015bci tej nieruchomo\u015bci, w przypadkach uzasadnionych wa\u017cnym interesem nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej lub interesem publicznym (ust. 3).<\/p>\n<p>W doktrynie wskazuje si\u0119, \u017ce m.in. celem komentowanego przepisu jest zapewnienie, aby nabywane nieruchomo\u015bci rolne w Polsce by\u0142y \u2013 co do zasady \u2013 aktywnie wykorzystywane w dzia\u0142alno\u015bci rolniczej. Nieruchomo\u015bci te powinny by\u0107 w\u0142a\u015bciwie zagospodarowane, zwi\u0119kszaj\u0105c tym samym bezpiecze\u0144stwo \u017cywno\u015bciowe obywateli w naszym kraju. Omawiany przepis ma przede wszystkim przeciwdzia\u0142a\u0107 nabywaniu takich nieruchomo\u015bci w charakterze inwestycji kapita\u0142owych, na potrzeby korzystania z rolniczego ubezpieczenia spo\u0142ecznego lub w celu spekulacyjnym, co m.in. po\u015brednio podwa\u017ca\u0142oby struktur\u0119 ustroju rolnego w Polsce opart\u0105 na gospodarstwach rodzinnych (Komentarz Lex, Czech Tomasz, Kszta\u0142towanie ustroju rolnego, Opublikowano: WKP 2020).<\/p>\n<p>Jak wynika z akt sprawy Skar\u017c\u0105cy wyst\u0105pi\u0142 do Dyrektora Generalnego KOWR o wyra\u017cenie zgodny na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem 5 lat z uwagi na wyst\u0105pienie wa\u017cnego interesu w\u0142a\u015bciciela nieruchomo\u015bci rolnej. Skar\u017c\u0105cy w pi\u015bmie z 5 stycznia 2022 r. (k. 22) wyja\u015bni\u0142, \u017ce wnioskowane do zmiany nieruchomo\u015bci naby\u0142 w drodze umowy sprzeda\u017cy warunkowej zawartej w drodze aktu notarialnego z dnia 3 wrze\u015bnia 2020 r. Umowa przeniesienia w\u0142asno\u015bci tych nieruchomo\u015bci tych nieruchomo\u015bci zosta\u0142a sporz\u0105dzona 28 pa\u017adziernika 2020 r. Natomiast w dniu 20 wrze\u015bnia 2020 r., czyli po podpisaniu warunkowej umowy sprzeda\u017cy, wykryto u pana R. M. [&#8230;], kt\u00f3re wyst\u0119puje co prawda incydentalnie, ale cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 stale si\u0119 zwi\u0119ksza i czyni niemo\u017cliwym zaplanowanie niezb\u0119dnych prac. Dodatkowo podni\u00f3s\u0142, \u017ce jest tak\u017ce obci\u0105\u017cony [&#8230;]. Obydwie te choroby wymusi\u0142y zmian\u0119 podej\u015bcia do gospodarstwa rolnego i dlatego pan M. zwraca si\u0119 wyra\u017cenie zgody na sprzeda\u017c dzia\u0142ek. Nadmieni\u0142, \u017ce wymagaj\u0105 one szczeg\u00f3lnego zaanga\u017cowania pracy i czasu w zwi\u0105zku z brakiem prowadzenia na nich w\u0142a\u015bciwej gospodarki przez poprzednich w\u0142a\u015bcicieli. Organ, uznaj\u0105c \u017ce okoliczno\u015bci sprawy wymagaj\u0105 wyja\u015bnienia, wezwa\u0142 Skar\u017c\u0105cego do nades\u0142ania dokument\u00f3w i wyja\u015bnie\u0144. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z 20 lutego 2020 r. (k. 24) pan R. M. z\u0142o\u017cy\u0142 wyja\u015bnienia co do zakresu prac wymaganych na nieruchomo\u015bciach, a tak\u017ce wskaza\u0142 \u017ce 20 ha grunt\u00f3w b\u0119d\u0105cych w jego posiadaniu stanowi\u0105 grunty obj\u0119te mpzp, stanowi\u0105 teren przemys\u0142owy. Do\u0142\u0105czy\u0142 za\u015bwiadczenia na potwierdzenie swojej sytuacji zdrowotnej. (k. 25 i 26). Kolejne wyja\u015bnienia pan M. z\u0142o\u017cy\u0142 w pi\u015bmie z 9 kwietnia 2022 r. i 4 maja 2022 r. (k. 103 i 105). Wynika z nich, \u017ce nieruchomo\u015bci, kt\u00f3re naby\u0142 po rozpoznaniu u niego choroby powoduj\u0105cej niezdolno\u015b\u0107 do ci\u0119\u017ckiej pracy (nr [&#8230;] i [&#8230;]) s\u0105 obj\u0119te mpzp i stanowi\u0105 zgodnie z jego postanowieniami tereny przemys\u0142owe., \u017ce od 14 lat kupuje dzia\u0142ki w strefie przemys\u0142owej celem stworzenia jednolitej powierzchni pod dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105. Pan M. do\u0142\u0105czy\u0142 tak\u017ce za\u015bwiadczenie z mpzp (k. 106) oraz wyja\u015bni\u0142, \u017ce nie ma w planach zakupu nieruchomo\u015bci rolnych.<\/p>\n<p>Rozpoznaj\u0105c spraw\u0119 S\u0105d uzna\u0142, \u017ce skarga zas\u0142uguje na uwzgl\u0119dnienie.<\/p>\n<p>Zdaniem S\u0105du \u2013 maj\u0105c na uwadze zgromadzony w sprawie materia\u0142 dowodowy \u2013 organy orzekaj\u0105ce w sprawie przedwcze\u015bnie, z pomini\u0119ciem rozwa\u017cenia wszystkich okoliczno\u015bci sprawy, przyj\u0119\u0142y, \u017ce Skar\u017c\u0105cy nie uzasadni\u0142 w spos\u00f3b przekonywuj\u0105cy potrzeby wcze\u015bniejszego zbycia udzia\u0142u w nieruchomo\u015bci rolnej.<\/p>\n<p>Nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce wyra\u017cenie zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przed wskazanym okresem jest sytuacj\u0105 wyj\u0105tkow\u0105 i wol\u0105 ustawodawcy uzale\u017cnione zosta\u0142o od wyst\u0105pienia jednej z dw\u00f3ch przes\u0142anek oddzielnie, albo obydwu \u0142\u0105cznie. Chodzi tu o wa\u017cny interes nabywcy, b\u0105d\u017a interes publiczny. Organy zatem rozpatruj\u0105c wniosek o wyra\u017cenie zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem oznaczonego okresu, obowi\u0105zane s\u0105 rozwa\u017cy\u0107 czy w sprawie wyst\u0105pi\u0142 wa\u017cny interes nabywcy, b\u0105d\u017a czy za takim zbyciem przemawia interes publiczny. Stwierdzenie wyst\u0105pienia chocia\u017c jednej z ww. przes\u0142anek uzasadnia wyra\u017cenie zgody na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem okresu przewidzianego w ustawie.<\/p>\n<p>Poj\u0119cie wa\u017cnego interesu nabywcy nie zosta\u0142o zdefiniowane przez ustawodawc\u0119. Z uwagi na to, \u017ce jest to poj\u0119cie nieostre, jego zdefiniowanie na og\u00f3\u0142 zale\u017cne jest od okoliczno\u015bci faktycznych konkretnej sprawy. Interes nabywcy musi by\u0107 na tyle obiektywnie istotny (wa\u017cny), aby mo\u017cna by\u0142o przyj\u0105\u0107, \u017ce jego pomini\u0119cie b\u0119dzie powodowa\u0142o dla nabywcy wyra\u017anie dostrzegalne, negatywne skutki. Uzasadnieniem udzielenia zgody b\u0119dzie wyst\u0105pienie okoliczno\u015bci wyj\u0105tkowych (nadzwyczajnych), np. ci\u0119\u017cka choroba nabywcy, czy inna sytuacja losowa, kt\u00f3ra uniemo\u017cliwia lub utrudnia prowadzenie gospodarstwa rolnego (ci\u0119\u017cka sytuacja finansowa wnioskodawcy, kl\u0119ska \u017cywio\u0142owa).<\/p>\n<p>W okoliczno\u015bciach niniejszej sprawy Skar\u017c\u0105cy uzasadni\u0142 wniosek o zgod\u0119 na zbycie przedmiotowej nieruchomo\u015bci swoim stanem zdrowia, kt\u00f3ry powoduje, \u017ce nie mo\u017ce prowadzi\u0107 gospodarstwa rolnego. Nadto, odpowiadaj\u0105c na wezwania organu Skar\u017c\u0105cy sk\u0142ada\u0142 wyja\u015bnienia odno\u015bnie sytuacji w jakiej si\u0119 znalaz\u0142 oraz odno\u015bnie w\u0105tpliwo\u015bci organu co do nabywania przez niego innych nieruchomo\u015bci rolnych.<\/p>\n<p>Z dokument\u00f3w przez Skar\u017c\u0105cego z\u0142o\u017conych wynika, \u017ce od ponad 20 lat choruje on na [&#8230;]. Choroba tak, jak mo\u017cna domniemywa\u0107, nie uniemo\u017cliwia\u0142a mu prowadzenia gospodarstwa rolnego. Naby\u0142 on zatem dzia\u0142ki rolne, kt\u00f3re obecnie s\u0105 przedmiotem niniejszego post\u0119powania. Jednak\u017ce we wrze\u015bniu 2020 r. mia\u0142 atak [&#8230;], kt\u00f3rych to cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 stale si\u0119 zwi\u0119ksza i czyni niemo\u017cliwym zaplanowanie niezb\u0119dnych prac. W trosce o zdrowie, uzna\u0142 \u017ce dalsze prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci rolniczej przez niego nie jest mo\u017cliwe.<\/p>\n<p>Zdaniem S\u0105du przedstawione okoliczno\u015bci stanowi\u0105 o sytuacji nadzwyczajnej w \u017cyciu skar\u017c\u0105cego.<\/p>\n<p>Z uzasadnienia decyzji organ\u00f3w obydwu instancji wynika, \u017ce organy stanowisko to podzielaj\u0105, jednak w\u0105tpliwo\u015bci organ\u00f3w budzi fakt, \u017ce ju\u017c po zdiagnozowaniu choroby, Skar\u017c\u0105cy naby\u0142 kolejne nieruchomo\u015bci rolne. Okoliczno\u015b\u0107 ta sta\u0142a si\u0119 zreszt\u0105 przedmiotem wezwania Skar\u017c\u0105cego do kolejnych wyja\u015bnie\u0144, kt\u00f3ry w odpowiedzi wskaza\u0142, \u017ce nieruchomo\u015bci te maj\u0105 przemys\u0142owe przeznaczenie zgodnie z postanowieniami miejscowych plan\u00f3w i jako takie naby\u0142 celem prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej.<\/p>\n<p>Organy jednak\u017ce wyja\u015bnie\u0144 tych ani nie uwzgl\u0119dni\u0142y, ani te\u017c w \u017caden spos\u00f3b si\u0119 do nich nie odnios\u0142y. Tymczasem wynika z nich, \u017ce nabycie owych nowych nieruchomo\u015bci zupe\u0142nie nie by\u0142o zwi\u0105zane z prowadzeniem dzia\u0142alno\u015bci rolniczej, bowiem przeznaczone one s\u0105 w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze. Co wi\u0119cej, Skar\u017c\u0105cy zar\u00f3wno w odwo\u0142aniu, jak w i w skardze podnosi, \u017ce brak zgody na wcze\u015bniejsze zbycie nieruchomo\u015bci spowoduje, \u017ce nie b\u0119d\u0105 one uprawiane, co z kolei b\u0119dzie sprzeczne z interesem publicznym pojmowanym jako w\u0142a\u015bciwe zagospodarowanie ziemi rolnej m. in. celem zapewnienia bezpiecze\u0144stwa \u017cywno\u015bciowego obywateli RP.<\/p>\n<p>W ocenie S\u0105du te okoliczno\u015bci r\u00f3wnie\u017c winny by\u0107 rozwa\u017cone w ramach oceny czy wyst\u0105pi\u0142 wa\u017cny interes wnioskodawcy, uzasadniaj\u0105cy wyra\u017cenie zgody. Organ tymczasem oceni\u0142 wy\u0142\u0105cznie kiedy Skar\u017c\u0105cy naby\u0142 nieruchomo\u015bci oraz kiedy zdiagnozowano jego chorob\u0119 i czy w zwi\u0105zku z tymi ustaleniami choroba mo\u017ce uzasadnia\u0107 ch\u0119\u0107 zbycia nieruchomo\u015bci, wobec braku mo\u017cliwo\u015bci prowadzenia gospodarstwa rolnego. Organy pomin\u0119\u0142y natomiast pozosta\u0142e okoliczno\u015bci, kt\u00f3re indywidualizuj\u0105 sytuacj\u0119 Skar\u017c\u0105cego, skupiaj\u0105c si\u0119 na tej okoliczno\u015bci, \u017ce Skar\u017c\u0105cy naby\u0142 nieruchomo\u015bci rolne ju\u017c po zdiagnozowaniu u niego [&#8230;]. Doda\u0107 za\u015b nale\u017cy, \u017ce chocia\u017c Skar\u017c\u0105cy finaln\u0105 umow\u0119 nabycia nieruchomo\u015bci (kt\u00f3rych dotyczy post\u0119powanie) zawiera\u0142 ju\u017c po incydencie zdrowotnym, jednak nie wyst\u0105pi\u0142 o wydanie zgody na ich sprzeda\u017c od razu (nieruchomo\u015bci naby\u0142 bowiem w 2020 r., a z wnioskiem o zgod\u0119 na ich zbycie wyst\u0105pi\u0142o w roku 2022), co mo\u017ce wskazywa\u0107 na rozwa\u017canie przez niego innych opcji kontynuowania dzia\u0142alno\u015bci, a w konsekwencji wskazywa\u0107 \u017ce jego intencj\u0105 nie by\u0142a odsprzeda\u017c nieruchomo\u015bci z zyskiem, ale faktycznie zaistnia\u0142e k\u0142opoty zdrowotne. Wszak trudno dziwi\u0107 si\u0119 \u017ce Skar\u017c\u0105cy daje priorytet dba\u0142o\u015bci o swoje zdrowie i \u017cycie. Jakkolwiek zatem, w \u017cyciu Skar\u017c\u0105cego nast\u0105pi\u0142a zmiana okoliczno\u015bci jeszcze przed nabyciem nieruchomo\u015bci, to jednak zdaniem S\u0105du, pozosta\u0142e okoliczno\u015bci towarzysz\u0105ce wskazuj\u0105 \u017ce jej charakter m\u00f3g\u0142 by\u0107 nadzwyczajny, kt\u00f3ry nie towarzyszy\u0142 mu w dniu podj\u0119cia decyzji o nabyciu nieruchomo\u015bci.<\/p>\n<p>Ze wzgl\u0119du na wskazany powy\u017cej brak rozwa\u017canie ca\u0142okszta\u0142tu okoliczno\u015bci sprawy, S\u0105d uzna\u0142 \u017ce organy naruszy\u0142y art. 7, 77 \u00a7 1, 80 i w konsekwencji 107 \u00a7 3 k.p.a., w spos\u00f3b kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142 mie\u0107 wp\u0142yw na wynik sprawy, co uzasadnia\u0142o uchylenie zar\u00f3wno decyzji organu odwo\u0142awczego, jak te\u017c decyzji organu I instancji. W ponownie przeprowadzonym post\u0119powaniu organ uwzgl\u0119dni wyra\u017con\u0105 przez s\u0105d ocen\u0119 prawn\u0105 i przeprowadzi post\u0119powanie wyja\u015bniaj\u0105ce powalaj\u0105ce ustali\u0107 okoliczno\u015bci istotne dla rozstrzygni\u0119cia sprawy, a przede wszystkim oceni ca\u0142o\u015bciowo (a nie wybi\u00f3rczo) argumentacj\u0119 przedstawion\u0105 przez Skar\u017c\u0105cego. Organ zobowi\u0105zany b\u0119dzie zatem do poddania wyczerpuj\u0105cej analizie, ka\u017cdego czynnika ustalonego stanu faktycznego, a nie jedynie tych kt\u00f3re przemawiaj\u0105 za zasadno\u015bci\u0105 negatywnego rozpatrzenia wniosku Skar\u017c\u0105cego.<\/p>\n<p>Maj\u0105c powy\u017csze na uwadze s\u0105d na podstawie art. 145 \u00a7 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzek\u0142 o uchyleniu decyzji organ\u00f3w obu instancji.<\/p>\n<p>O kosztach post\u0119powania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zgoda na zbycie nieruchomo\u015bci rolnej. Sytuacja zdrowotna jest cz\u0119stym argumentem powo\u0142ywanym we wnioskach sk\u0142adanych do KOWR. Organ bardzo drobiazgowo weryfikuje stan zdrowia w\u0142a\u015bciciela gruntu, wymaga przedstawienia dowod\u00f3w potwierdzaj\u0105cych pogorszenie stanu zdrowia ju\u017c po nabyciu gruntu. Bardzo rygorystycznie i formalnie ocenia przedstawione dowody.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[11,19],"tags":[],"class_list":["post-4934","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-orzecznictwo","category-ukur"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4934","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4934"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4934\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5216,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4934\/revisions\/5216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4934"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4934"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4934"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}