{"id":4969,"date":"2025-08-25T11:35:29","date_gmt":"2025-08-25T09:35:29","guid":{"rendered":"https:\/\/ukur.pl\/?p=4969"},"modified":"2026-01-20T10:03:33","modified_gmt":"2026-01-20T09:03:33","slug":"kowr-wykonal-prawo-nabycia-bez-podstawy-prawnej-co-dalej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/2025\/08\/25\/kowr-wykonal-prawo-nabycia-bez-podstawy-prawnej-co-dalej\/","title":{"rendered":"KOWR wykona\u0142 prawo nabycia bez podstawy prawnej &#8211; co dalej?"},"content":{"rendered":"<h2><strong>Gdy rolnik indywidualny, aby powi\u0119kszy\u0107 swoje gospodarstwo, nabywa nieruchomo\u015b\u0107 w gminie, w kt\u00f3rej mieszka lub s\u0105siedniej, KOWR nie przys\u0142uguje prawo nabycia ani prawo pierwokupu nieruchomo\u015bci rolnej. Co jednak w sytuacji, gdy KOWR nie posiada pe\u0142nych informacji o statusie nabywcy i mimo to z\u0142o\u017cy o\u015bwiadczenie o skorzystaniu z prawa pierwokupu albo nabycia? <\/strong><strong>\u00a0<\/strong><\/h2>\n<h3><strong>Obowi\u0105zek zawiadomienia KOWR o prawie nabycia zlicytowanej nieruchomo\u015bci<\/strong><\/h3>\n<p>O tym, \u017ce KOWR przys\u0142uguje prawo pierwokupu lub prawo nabycia pisali\u015bmy ju\u017c wielokrotnie. Wskazywali\u015bmy r\u00f3wnie\u017c, \u017ce KOWR mo\u017ce posiada\u0107 prawo nabycia nieruchomo\u015bci rolnej nabytej r\u00f3wnie\u017c w toku egzekucji komorniczej (<a href=\"https:\/\/test.ukur.pl\/opinie\/prawo-nabycia-nieruchomosci-rolnych-w-egzekucji-co-z-brakiem-zawiadomienia-kowr\/\"><u>tutaj<\/u><\/a>). Jednak nie ka\u017cda nieruchomo\u015b\u0107 rolna sprzedawana w drodze licytacji komorniczej podlega prawu nabycia przez KOWR. Co za tym idzie, nie ka\u017cda licytacja powoduje obowi\u0105zek zawiadamiania KOWR o dokonanym nabyciu nieruchomo\u015bci rolnej.<\/p>\n<p>KOWR nie przys\u0142uguje prawo nabycia, je\u017celi \u0142\u0105cznie spe\u0142nione s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce przes\u0142anki:<\/p>\n<ul>\n<li>licytacj\u0119 wygrywa rolnik indywidualny,<\/li>\n<li>nabycie nieruchomo\u015bci nast\u0119puje w celu powi\u0119kszenia gospodarstwa rodzinnego, a jego \u0142\u0105czna powierzchnia nie przekroczy 300 ha u\u017cytk\u00f3w rolnych,<\/li>\n<li>nabywana nieruchomo\u015b\u0107 jest po\u0142o\u017cona w gminie, w kt\u00f3rej rolnik ma miejsce zamieszkania, lub w gminie bezpo\u015brednio z ni\u0105 s\u0105siaduj\u0105cej.<\/li>\n<\/ul>\n<p>W takiej sytuacji nie ma potrzeby zawiadamiania KOWR o nabyciu nieruchomo\u015bci rolnej w toku egzekucji.<\/p>\n<h3><strong>Co je\u017celi zawiadomiono KOWR o prawie nabycia, kt\u00f3re mu nie przys\u0142ugiwa\u0142o?<\/strong><\/h3>\n<p>W praktyce, ze wzgl\u0119du na zawi\u0142o\u015b\u0107 przepis\u00f3w UKUR oraz ryzyko niewa\u017cno\u015bci czynno\u015bci prawnej, podmioty obowi\u0105zane do dokonania zawiadomienia cz\u0119sto sk\u0142adaj\u0105 je z ostro\u017cno\u015bci. Zdarza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce zawiadamiaj\u0105cy nie posiada pe\u0142nej wiedzy o okoliczno\u015bciach wy\u0142\u0105czaj\u0105cych mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykonania przez KOWR prawa nabycia.<\/p>\n<p>O ile KOWR w takiej sytuacji nie skorzysta z przys\u0142uguj\u0105cego mu rzekomo prawa, nie pojawiaj\u0105 si\u0119 negatywne konsekwencje. Problem powstaje, gdy KOWR bezpodstawnie skorzysta z prawa nabycia. \u201eOdbierze\u201d w ten spos\u00f3b nieruchomo\u015b\u0107 faktycznemu nabywcy, cho\u0107 nie mia\u0142 do tego uprawnienia.<\/p>\n<h3><strong>Przyk\u0142ad \u2013 stan faktyczny<\/strong><\/h3>\n<p><a name=\"_Toc139441471\"><\/a>W ostatnim czasie KOWR opublikowa\u0142 niespotykane dot\u0105d o\u015bwiadczenia o uchyleniu si\u0119 od wcze\u015bniejszych o\u015bwiadcze\u0144 o skorzystaniu z prawa nabycia (<a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/kowr\/kowr-ot-lodz-uchylenie-sie-od-oswidczenia-o-skorzystaniu-z-nabycia-dz-61-i-53-rep-a-nr-27612025\"><u>link)<\/u><\/a>\u00a0 <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/kowr\/kowr-ot-lodz-uchylenie-sie-od-oswidczenia-o-skorzystaniu-z-nabycia-dz-61-i-53-rep-a-nr-27612025\">(link). <\/a>Z o\u015bwiadcze\u0144 wynika, \u017ce\u00a0 komornik s\u0105dowy zawiadomi\u0142 KOWR o przys\u0142uguj\u0105cym mu (rzekomo) prawie nabycia nieruchomo\u015bci rolnych. Do zawiadomienia do\u0142\u0105czono prawomocne postanowienie s\u0105du o przys\u0105dzeniu w\u0142asno\u015bci na rzecz nabywcy, kt\u00f3ry naby\u0142 nieruchomo\u015b\u0107 w drodze licytacji i ui\u015bci\u0142 cen\u0119 na rachunek depozytowy Ministra Finans\u00f3w.<\/p>\n<p>Z tre\u015bci zawiadomienia nie wynika\u0142o jednak, \u017ce nabywc\u0105 jest rolnik indywidualny zamieszka\u0142y od co najmniej 5 lat w gminie, na terenie kt\u00f3rej znajduje si\u0119 nieruchomo\u015b\u0107. Brak tej informacji skutkowa\u0142 tym, \u017ce KOWR skorzysta\u0142 z prawa nabycia, mimo i\u017c \u2013 w \u015bwietle przepis\u00f3w \u2013 nie by\u0142 do tego uprawniony.<\/p>\n<p>Najprawdopodobniej dopiero dzi\u0119ki interwencji nabywcy, KOWR powzi\u0105\u0142 informacj\u0119 o tym, \u017ce prawo nabycia mu nie przys\u0142ugiwa\u0142o. W rezultacie w mniej ni\u017c miesi\u0105c od skorzystania z prawa nabycia, uchyli\u0142 si\u0119 od skutk\u00f3w prawnych swojego wcze\u015bniejszego o\u015bwiadczenia. Powo\u0142a\u0142 si\u0119 na b\u0142\u0105d istotny. B\u0142\u0105d ten polega\u0142 na niew\u0142a\u015bciwej ocenie przes\u0142anek uprawniaj\u0105cych KOWR do wykonania prawa nabycia, wynikaj\u0105cej z niepe\u0142nych danych przekazanych w zawiadomieniu.<\/p>\n<p>Mo\u017cna si\u0119 zastanawia\u0107, czy KOWR s\u0142usznie skorzysta\u0142 z instytucji b\u0142\u0119du o\u015bwiadczenia woli. Skoro nie m\u00f3g\u0142 wykona\u0107 prawa nabycia, o\u015bwiadczenie o jego wykonaniu mo\u017cna uzna\u0107 za niewa\u017cne. Takie o\u015bwiadczenie nie powoduje w og\u00f3le przej\u015bcia w\u0142asno\u015bci nieruchomo\u015bci. W praktyce jednak zrozumia\u0142a jest decyzja KOWR o z\u0142o\u017ceniu o\u015bwiadczenia o wycofaniu si\u0119 z wykonania prawa nabycia z powo\u0142aniem na b\u0142\u0105d, tak aby szybko usun\u0105\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci co do w\u0142a\u015bciciela gruntu.<\/p>\n<h3><strong>Niebezpiecze\u0144stwo b\u0142\u0119dnego wpisu Skarbu Pa\u0144stwa do ksi\u0119gi wieczystej<\/strong><\/h3>\n<p>Sytuacja ta by\u0142a na pewno stresuj\u0105ca dla nabywcy. Wp\u0142aci\u0142 bowiem pieni\u0105dze, zaplanowa\u0142 ju\u017c w jaki spos\u00f3b b\u0119dzie u\u017cytkowa\u0142 ziemi\u0119, a nagle dowiaduje si\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci nie b\u0119dzie. Skoro jednak KOWR powo\u0142a\u0142 si\u0119 na b\u0142\u0105d istotny i uchyli\u0142 si\u0119 od o\u015bwiadczenia o skorzystaniu z prawa nabycia, wszystko powinno wr\u00f3ci\u0107 do pierwotnych ustale\u0144. Nieruchomo\u015b\u0107 nale\u017cy do rolnika, kt\u00f3ry j\u0105 zlicytowa\u0142.<\/p>\n<p>Tutaj pojawia si\u0119 jednak problem ksi\u0105g wieczystych. KOWR, sk\u0142adaj\u0105c o\u015bwiadczenie o skorzystaniu z prawa nabycia, wnioskowa\u0142, aby notariusz z\u0142o\u017cy\u0142 do wydzia\u0142u ksi\u0105g wieczystych w\u0142a\u015bciwego s\u0105du wniosek o dokonanie w ksi\u0119dze wieczystej wpisu zmiany w\u0142a\u015bciciela na Skarb Pa\u0144stwa. Je\u015bli s\u0105d nie by\u0142by ob\u0142o\u017cony prac\u0105, m\u00f3g\u0142 do czasu, gdy KOWR uchyli\u0142 si\u0119 od swojego o\u015bwiadczenia, zd\u0105\u017cy\u0107 rozpozna\u0107 taki wniosek.\u00a0 Skarb Pa\u0144stwa widnia\u0142by w ksi\u0119dze jako w\u0142a\u015bciciel nieruchomo\u015bci.<\/p>\n<p>W opisywanej sprawie sytuacja taka nie mia\u0142a miejsca. Gdy KOWR dostrzeg\u0142, \u017ce prawo nabycia mu wcale nie przys\u0142ugiwa\u0142o, podczas sk\u0142adania o\u015bwiadczenia o uchyleniu si\u0119 od o\u015bwiadczenia o wykonaniu prawa nabycia wni\u00f3s\u0142, aby notariusz wycofa\u0142 sw\u00f3j wniosek wieczystoksi\u0119gowy. \u015awiadczy to o tym, \u017ce s\u0105d wieczystoksi\u0119gowy nie rozpozna\u0142 jeszcze wniosku. Nast\u0119pnie jednak to KOWR zaj\u0105\u0142 si\u0119 cofni\u0119ciem wniosku wieczystoksi\u0119gowego. Za\u0142\u0105czy\u0142 dokumenty potwierdzaj\u0105ce, \u017ce nabywca z przys\u0105dzenia nieruchomo\u015bci (rolnik, kt\u00f3ry j\u0105 zlicytowa\u0142) jest rolnikiem indywidualnym w rozumieniu UKUR.<\/p>\n<h3><strong>Co, je\u015bli s\u0105d wieczystoksi\u0119gowy zd\u0105\u017cy\u0142by wpisa\u0107 Skarb Pa\u0144stwa jako w\u0142a\u015bciciela?<\/strong><\/h3>\n<p>Mo\u017cliwa jest jednak sytuacja, w kt\u00f3rej s\u0105d wieczystoksi\u0119gowy rozpozna\u0142by wniosek o wpisanie Skarbu Pa\u0144stwa jako w\u0142a\u015bciciela nieruchomo\u015bci. Za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce dosz\u0142o do takiego wpisu \u2013 w oparciu o wykonanie prawa nabycia przez KOWR, cho\u0107 w rzeczywisto\u015bci KOWR nie mia\u0142 do tego podstaw, a s\u0105d nie posiada\u0142 tej wiedzy. Czy w takim przypadku KOWR faktycznie sta\u0142by si\u0119 w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci?<\/p>\n<p>Wpis do ksi\u0119gi wieczystej nie kreuje prawa w\u0142asno\u015bci, a jedynie je odzwierciedla. Oznacza to, \u017ce faktycznym w\u0142a\u015bcicielem analizowanej nieruchomo\u015bci rolnej \u2013 z chwil\u0105 uprawomocnienia si\u0119 postanowienia o przys\u0105dzeniu w\u0142asno\u015bci \u2013 sta\u0142 si\u0119 rolnik indywidualny, kt\u00f3ry naby\u0142 j\u0105 w drodze licytacji. Wpis ujawniaj\u0105cy Skarb Pa\u0144stwa reprezentowany przez KOWR jako w\u0142a\u015bciciela nie odpowiada\u0142by zatem rzeczywistemu stanowi prawnemu.<\/p>\n<p>W omawianym przypadku mieliby\u015bmy do czynienia z tzw. niezgodno\u015bci\u0105 pierwotn\u0105 mi\u0119dzy tre\u015bci\u0105 ksi\u0119gi wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym. Oznacza to, \u017ce w ksi\u0119dze widnia\u0142by kto\u015b inny (Skarb Pa\u0144stwa), a rzeczywistym w\u0142a\u015bcicielem by\u0142by kto inny (rolnik). W takiej sytuacji ksi\u0119ga wieczysta powinnaby zosta\u0107 skorygowana.<\/p>\n<h3><strong>Podsumowanie<\/strong><\/h3>\n<p>Sprawa pokazuje, \u017ce brak pe\u0142nych lub rzetelnych informacji w zawiadomieniu mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 komplikacje prawne. Cho\u0107 ostatecznie nieruchomo\u015b\u0107 pozosta\u0142a przy w\u0142a\u015bciwym nabywcy, ca\u0142a procedura wi\u0105za\u0142a si\u0119 ze stresem i niepewno\u015bci\u0105. Dlatego tak wa\u017cne jest, by zawiadomienia kierowane do KOWR by\u0142y dok\u0142adne i staranne. W tej sytuacji to komornik zawini\u0142, ale negatywne konsekwencje ponosi\u0142 nabywca. Niestety w takiej sytuacji warto aby nabywca dopilnowa\u0142, czy komornik ma informacj\u0119 na temat statusu rolnika indywidualnego nabywcy. Dzi\u0119ki temu organ egzekucyjny powinien odst\u0105pi\u0107 od zawiadamiania KOWR o prawie nabycia.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gdy rolnik indywidualny, aby powi\u0119kszy\u0107 swoje gospodarstwo, nabywa nieruchomo\u015b\u0107 w gminie, w kt\u00f3rej mieszka lub s\u0105siedniej, KOWR nie przys\u0142uguje prawo nabycia ani prawo pierwokupu nieruchomo\u015bci rolnej. Co jednak w sytuacji, gdy KOWR nie posiada pe\u0142nych informacji o statusie nabywcy i mimo to z\u0142o\u017cy o\u015bwiadczenie o skorzystaniu z prawa pierwokupu albo nabycia? \u00a0 Obowi\u0105zek zawiadomienia KOWR [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[12,19],"tags":[],"class_list":["post-4969","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-opinie","category-ukur"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4969","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4969"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4969\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5209,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4969\/revisions\/5209"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ukur.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}