Najnowszy wyrok Naczelnego S\u0105du Administracyjnego przypomina, \u017ce uzyskanie bezpiecze\u0144stwa finansowego poprzez dzier\u017caw\u0119 nieruchomo\u015bci na potrzeby budowy farmy fotowoltaicznej nie stanowi samodzielnej podstawy do uzyskania zgody Dyrektora Generalnego KOWR na oddanie w posiadanie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem 5 lat od nabycia nieruchomo\u015bci.<\/p>\n
Zgodnie z art. 2b ust. 1 UKUR, nabywca nieruchomo\u015bci rolnej jest zobowi\u0105zany prowadzi\u0107 gospodarstwo rolne, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wesz\u0142a ta nieruchomo\u015b\u0107, przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. W przypadku osoby fizycznej obowi\u0105zek ten obejmuje osobiste prowadzenie gospodarstwa. W tym czasie nieruchomo\u015bci nie mo\u017cna ani zby\u0107, ani odda\u0107 w posiadanie innemu podmiotowi.
\nJednak na wniosek nabywcy nieruchomo\u015bci rolnej, Dyrektor Generalny KOWR, w drodze decyzji administracyjnej, mo\u017ce wyrazi\u0107 zgod\u0119 na dokonanie takiej czynno\u015bci z uwagi na wa\u017cny interes nabywcy nieruchomo\u015bci lub interes publiczny. Jak wida\u0107, przes\u0142anki te uj\u0119to w szeroki spos\u00f3b, a w\u0142a\u015bciciel w post\u0119powaniu administracyjnym powinien wykaza\u0107 ich spe\u0142nienie.<\/p>\n
W jednej z ostatnich spraw rozpatrywanych przez Naczelny S\u0105d Administracyjny, wnioskodawcy zwr\u00f3cili si\u0119 do KOWR o wyra\u017cenie zgody na oddanie w posiadanie nieruchomo\u015bci rolnej o powierzchni 9,7100 ha. Wnioskodawcy podnosili, \u017ce ich wa\u017cnym interesem jest uzyskanie bezpiecze\u0144stwa ekonomicznego poprzez dzier\u017caw\u0119 grunt\u00f3w na potrzeby budowy farmy fotowoltaicznej i mo\u017cliwo\u015b\u0107 efektywnego zarobkowania bez ponoszenia nak\u0142ad\u00f3w na prowadzenie gospodarstwa.
\nDyrektor Generalny KOWR odm\u00f3wi\u0142 wydania zgody, uznaj\u0105c, \u017ce wnioskodawcy nie wykazali w spos\u00f3b przekonywuj\u0105cy potrzeby oddania w posiadanie nieruchomo\u015bci rolnej. Odwo\u0142anie do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz skarga do Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Warszawie r\u00f3wnie\u017c nie przynios\u0142y rezultatu. Nabywcy nieruchomo\u015bci wnie\u015bli wi\u0119c skarg\u0119 kasacyjn\u0105, kt\u00f3r\u0105 Naczelny S\u0105d Administracyjny ostatecznie oddali\u0142. Dlaczego?<\/p>\n
WSA w Warszawie uzna\u0142, \u017ce wyra\u017cenie zgody na oddanie nieruchomo\u015bci rolnej w posiadanie przed up\u0142ywem ustawowego terminu powinno by\u0107 traktowane jako wyj\u0105tek. Mog\u0105 wi\u0119c by\u0107 to okoliczno\u015bci niezale\u017cne od wnioskodawcy, nadzwyczajne sytuacje lub zdarzenia rzeczywi\u015bcie uniemo\u017cliwiaj\u0105ce prowadzenie gospodarstwa. R\u00f3wnie\u017c trudno\u015bci finansowe mog\u0105 przemawia\u0107 za wa\u017cnym interesem nabywcy nieruchomo\u015bci. Nie ka\u017cda jednak pogorszona sytuacja maj\u0105tkowa b\u0119dzie na tyle wyj\u0105tkowa, by uzasadni\u0107 odst\u0119pstwo od regu\u0142y.
\nCo do przes\u0142anki interesu publicznego, s\u0105d wskaza\u0142, \u017ce nale\u017cy j\u0105 rozumie\u0107 jako okoliczno\u015b\u0107 korzystn\u0105 dla spo\u0142eczno\u015bci, w tym spo\u0142eczno\u015bci lokalnej. Ocena powinna wi\u0119c polega\u0107 na zastawieniu r\u00f3\u017cnych warto\u015bci, czyli ograniczenia dost\u0119pnego area\u0142u grunt\u00f3w w celu wydzier\u017cawienia ich pod farm\u0119 fotowoltaiczn\u0105. S\u0105d przyzna\u0142 wprawdzie, \u017ce farma fotowoltaiczna mo\u017ce przyczyni\u0107 si\u0119 m.in. do redukcji zanieczyszcze\u0144 i rozwoju ekologii w regionie. Pierwsze\u0144stwo nale\u017cy jednak nada\u0107 tej warto\u015bci, kt\u00f3ra leg\u0142a u podstaw wprowadzenia ograniczenia swobody dysponowania gruntami rolnymi.<\/p>\n
Naczelny S\u0105d Administracyjny zgodzi\u0142 si\u0119 z ocen\u0105 S\u0105du I instancji. Wskaza\u0142, \u017ce przes\u0142anka wa\u017cnego interesu nabywcy nieruchomo\u015bci obejmuje zar\u00f3wno okoliczno\u015bci obiektywne, jak i subiektywne dotycz\u0105ce m.in. sytuacji osobistej, maj\u0105tkowej czy zdrowotnej. Podkre\u015bli\u0142 jednak, \u017ce \u201echodzi o sytuacje, w kt\u00f3rych nabywca nieruchomo\u015bci w dacie nabycia zamierza\u0142 i by\u0142 w stanie osobi\u015bcie prowadzi\u0107 gospodarstwo rolne (i taki cel mu przy\u015bwieca\u0142), a po nabyciu z powodu wa\u017cnego interesu nabywcy lub interesu publicznego t\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 utraci\u0142, co skutkuje konieczno\u015bci\u0105 zbycia nieruchomo\u015bci, za\u015b przyj\u0119cie innej interpretacji stanowi\u0142oby przyzwolenie dla obchodzenia przepis\u00f3w tej ustawy.\u201d Przeciwnie za\u015b przes\u0142anka interesu publicznego. Ta ma charakter w pe\u0142ni obiektywny i nie maj\u0105 na ni\u0105 wp\u0142ywu subiektywne okoliczno\u015bci dotycz\u0105ce aktualnego w\u0142a\u015bciciela nieruchomo\u015bci rolnej. Powinna wi\u0119c dotyczy\u0107 zbiorowo\u015bci lokalnej lub og\u00f3lnokrajowej.<\/p>\n
Dla przypomnienia, wnioskodawcy wskazywali, \u017ce ich wa\u017cnym interesem jest zabezpieczenie ekonomiczne poprzez dzier\u017caw\u0119 grunt\u00f3w pod inwestycj\u0119 oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 efektywnego zarobkowania. W sprawie ustalono jednak, \u017ce ju\u017c w chwili nabycia nieruchomo\u015bci rolnej wnioskodawcy planowali przeznaczy\u0107 j\u0105 pod farm\u0119 fotowoltaiczn\u0105. O zgod\u0119 do Dyrektora Generalnego KOWR wyst\u0105pili zaledwie miesi\u0105c po zakupie. Okoliczno\u015b\u0107 ta \u015bwiadczy\u0142a o braku zamiaru prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci rolniczej od momentu nabycia nieruchomo\u015bci. Zasadnie wi\u0119c odm\u00f3wiono wnioskodawcom udzielenia zgody na oddanie nieruchomo\u015bci w posiadanie przed up\u0142ywem 5-letniego terminu.<\/p>\n
Dyrektor Generalny KOWR mo\u017ce wyrazi\u0107 zgod\u0119 na zbycie lub oddanie w posiadanie nieruchomo\u015bci rolnej przed up\u0142ywem 5 lat tylko w przypadkach, gdy spe\u0142nione s\u0105 przes\u0142anki wynikaj\u0105ce z art. 2b ust. 3 UKUR. Zamiar wydzier\u017cawienia grunt\u00f3w rolnych na cele prowadzenia farmy fotowoltaicznej nie jest wystarczaj\u0105cy, zatem planuj\u0105cy takie przedsi\u0119wzi\u0119cie powinni zachowa\u0107 ostro\u017cno\u015b\u0107.
\nWyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2025 r., sygn. akt I OSK 2347\/23, LEX nr 3909549.<\/p>\n
<\/p>\n
Farmy fotowoltaiczne – Prawie wszystko o Ustawie o Kszta\u0142towaniu Ustroju Rolnego<\/a><\/p>\n